Elk jaar opent het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) door heel Nederland een dag hun deuren. Bewoners van de buurt kunnen binnen kijken bij de opvanglocatie en kennismaken met de bewoners.
“Je kunt hier tonnetje rond naar buiten rollen”, zegt een buurtbewoner voordat hij weer een stuk baklava in zijn mond stopt. Op tafel staan schalen fruit, pudding en lege bordjes om vol te scheppen. Een Jemenitische man loopt rond met een schaal kunafa, een Syrisch dessert. Mensen die binnen komen worden verwelkomd met koffie of thee, melk, suiker en een stevige, warme handdruk. Normaal wordt de gemeenschappelijke ruimte in het COA op de Heerbaan gebruikt voor taallessen, maar zaterdag 26 september staat het vol met bezoek. Rondom de tafels staan bewoners van de buurt en opvanglocatie met elkaar in gesprek. Ook op de banken wordt volop gekletst. Kinderen rennen door de gang richting het springkussen op de parkeerplaats.
Verbinding
Elk jaar stelt het COA opvanglocaties door het hele land open voor bezoek. Omwonenden en geïnteresseerden zijn welkom een kijkje te nemen in een asielzoekerscentrum (AZC). Hier kunnen ze rondleidingen krijgen, workshops volgen, en meer leren van organisaties die werken met asielzoekers. Maar voorop staat dat bewoners en bezoekers met elkaar in gesprek gaan. Zo krijgen buurtbewoners een beter idee van wat er nou echt speelt in een opvanglocatie en met de mensen die er verblijven. “De meeste mensen hebben er echt geen beeld bij”, zegt Lynda Gelderland, locatiemanager op de Heerbaan, “Hier leven mensen, werken mensen, voeden mensen hun kinderen op.”
Het COA hoopt verbinding te leggen tussen de AZC-bewoners en buurtbewoners: “Het COA organiseert deze dag, met de hoop dat er meer begrip ontstaat doordat mensen elkaar ontmoeten en leren kennen.” Het is dan ook geen toeval dat Open-AZC dag en Nationale Burendag tegelijk plaatsvinden. Het COA wil laten zien dat bewoners van een AZC ook deel uit kunnen maken van de buurt en gemeenschap: “Beide dagen draaien om ontmoeting, verbinding en het versterken van de buurt.”
Leven in een AZC
In het omgebouwde kantoorpand op de Heerbaan verblijven zo’n 250 mensen. In een appartement wonen acht mensen. De deur van een appartement versierd met vlaggetjes kunnen bezoekers een rondleiding krijgen. In de linker slaapkamer zitten twee Eritrese vrouwen in witte gewaden op bed, ze spreken in Tigrinya tegen elkaar. Aan het einde van de hal vertelt een jong meisje waar ze slaapt. In de gedeelde keuken wordt thee, koffie, popcorn en cake uitgedeeld. Het keukenraam kijkt uit op een speeltuin, waar kinderen elkaar op de schommel duwen. Een Somalische vrouw vertelt dat ze al vier jaar in Nederland verblijft, en in vijf verschillende opvangen heeft gewoond. Nu wacht ze op een woning in Etten-Leur. Terug in de gemeenschappelijke ruimte, omringd door baklava en levendige gesprekken vertelt Adel uit Jemen waarom hij naar Nederland is gevlucht. Hij laat een foto van zijn familie zien. Drie jongens in voetbalshirts rennen door de hal.
Om vier uur ’s middags is de popcorn machine leeg en de Open-AZC dag afgelopen. Buurtbewoners verlaten de opvanglocatie op de Heerbaan. Na het weekend wordt de gemeenschappelijke ruimte weer gebruikt voor taallessen.